Rak prostaty jest najczęściej występującym nowotworem oraz drugą najczęstszą przyczyną zgonów z powodu chorób nowotworowych wśród mężczyzn w Polsce

6 powodów, dla których warto wybrać Stockholm3

Stockholm3 może wykrywać raka prostaty we wczesnym stadium – nawet przy niskiej wartości PSA
Stockholm3 znacznie ogranicza nadrozpoznawalność raka prostaty, zmniejszając liczbę niepotrzebnych biopsji nawet 50%
Stockholm3, wykorzystując specjalny algorytm, pozwala na wyliczenie indywidualnego ryzyka rozwoju raka gruczołu krokowego oraz przedstawienie zaleceń dalszego postępowania.
Stockholm3 opiera się na badaniach klinicznych obejmujących ponad 90 000 mężczyzn.
Stockholm3 jest stosowany w praktyce klinicznej w Szwecji i Norwegii od 2017r
Stockholm3 został uwzględniony w wytycznych Amerykańskiego Towarzystwa Urologicznego (AUA) jako podstawowy test do wczesnego wykrywania raka prostaty od 2023 r.

Obecna sytuacja i wyzwania

Test PSA jest obecnie stosowany w celu wczesnego wykrywania raka prostaty. Jednak oznaczenie samego poziomu PSA ma ograniczoną wartość diagnostyczną, ponieważ PSA jest markerem narządowo swoistym dla prostaty, a nie markerem swoistym dla nowotworu.

Wiele wysoko agresywnych raków prostaty nie powoduje w ogóle wzrostu stężenia PSA.

Podwyższony poziom PSA może prowadzić do nadrozpoznawalności, ponieważ test PSA nie pozwala odróżnić chorób łagodnych gruczołu krokowego od nowotworów złośliwych.

Biopsja diagnostyczna prostaty jest badaniem inwazyjnym. Dlatego podejrzenie nowotworu powinno być stawiane z dużą precyzją, gdyż niepotrzebne biopsje zaburzają równowagę między korzyścią diagnostyczną a ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych.

Dlaczego test Stockholm3 jest lepszym rozwiązaniem niż PSA?

Test Stockholm3 łączy oznaczenie PSA z trzema innymi markerami białkowymi, szeregiem markerów genetycznych oraz informacjami klinicznymi. Dzięki temu umożliwia znacznie dokładniejszą ocenę ryzyka niż sam test PSA. Wyniki są spersonalizowane, oparte na udokumentowanym wywiadzie medycznym, co pozwala na indywidualną ocenę ryzyka zachorowania.

Takie podejście pozwala lepiej identyfikować mężczyzn znajdujących się w grupie wysokiego ryzyka, nawet jeśli poziom PSA pozostaje niski. Umożliwia to wcześniejsze przeprowadzenie pogłębionej diagnostyki i uniknięcie opóźnionej diagnozy. Test Stockholm3 zapewnia także lepsze różnicowanie przypadków z podwyższonym poziomem PSA.

Wyniki są analizowane przy użyciu specjalnie opracowanego algorytmu, który dodatkowo zawiera zalecenia dotyczące dalszego postępowania diagnostycznego, ułatwiając lekarzowi podjęcie odpowiednich decyzji co do kolejnych kroków.

„Wyniki badań krwi z wykorzystaniem testu Stockholm3 są przełomowe…”
— American Cancer Society

Jak działa test Stockholm3

Innowacyjny test Stockholm3 umożliwia wykrycie raka prostaty na bardzo wczesnym etapie rozwoju.
Test łączy markery białkowe (wolny i całkowity PSA, PSP94, GDF15 oraz KLK2) z licznymi markerami genetycznymi oraz danymi klinicznymi (takimi jak wiek, wywiad rodzinny w kierunku raka prostaty, wcześniejsze biopsje, stosowanie inhibitorów 5-alfa-reduktazy) w jednym algorytmie oceny ryzyka.

Skład testu

Markery genetyczne ryzyka

Test Stockholm3 obejmuje oznaczenie szeregu markerów genetycznych, tzw. polimorfizmów pojedynczego nukleotydu (SNP), których zmienność – zgodnie z wynikami badań naukowych – wpływa na ryzyko zachorowania na raka prostaty. Inne geny lub fragmenty genów nie są analizowane.

Markery białkowe ryzyka

W ocenie wyników uwzględnia się stężenia markerów białkowych: PSA całkowitego, PSA wolnego, PSP94, GDF15 i KLK2. Ich połączenie zwiększa dokładność oceny ryzyka występowania raka prostaty.

Czynniki kliniczne

Przy obliczaniu wyniku ryzyka Stockholm3 Risk Score brane są pod uwagę również informacje kliniczne, takie jak:

wiek pacjenta,
wywiad rodzinny (występowanie raka prostaty u ojca, brata lub syna),
przebyte biopsje prostaty,
stosowanie inhibitorów 5-alfa-reduktazy.

Wyniki

Test Stockholm3 dostarcza wyniku ryzyka zachorowania na raka prostaty oraz jasnej rekomendacji dotyczącej dalszego postępowania.
Dzięki temu test pozwala lepiej zrozumieć indywidualne ryzyko rozwoju raka prostaty, co znacząco zmniejsza niepewność i stres pacjentów.

Wynik ryzyka (Risk Score)

Test Stockholm3 określa prawdopodobieństwo występowania agresywnego raka prostaty w postaci wyniku ryzyka.
Wynik obejmuje procentowe prawdopodobieństwo obecności klinicznie istotnego raka prostaty

(Gleason Score ≥ 3+4=7 / ISUP ≥ 2).

Rekomendacja dotycząca dalszego postępowania

Wysokie ryzyko

Wskazana jest dalsza diagnostyka urologiczna w celu potwierdzenia lub wykluczenia choroby.

Niskie lub prawidłowe ryzyko

Zaleca się powtórzenie testu po 2 do 6 latach, w zależności od indywidualnych czynników klinicznych i zaleceń lekarza.

Wskazania do wykonania testu Stockholm3

Test Stockholm3 jest dla mężczyzn w wieku od 45 do 74 lat, u których nie rozpoznano wcześniej raka prostaty.

Ogólne zalecenia dotyczące badań przesiewowych w kierunku raka prostaty pozostają aktualne:

Mężczyźni w wieku 50 lat i starsi,
lub od 45. roku życia, jeśli w rodzinie występowały przypadki raka prostaty (dodatni wywiad rodzinny).
Górna granica wieku to zazwyczaj 75 lat, jednak badanie może być również przydatne u starszych mężczyzn, jeśli są biologicznie młodsi i w dobrym stanie ogólnym.
Oczekiwana długość życia co najmniej 10 lat.
Brak wcześniejszego rozpoznania raka prostaty.

Zasady wykonywania testu w zależności od poziomu PSA

PSA < 1,5 ng/ml: test Stockholm3 nie jest wykonywany,
PSA 1,5 – 20 ng/ml: wskazane jest przeprowadzenie testu Stockholm3,
PSA > 20 ng/ml: konieczna jest dalsza diagnostyka urologiczna.

Ryzyko wystąpienia raka prostaty jest bardzo niskie, jeśli poziom PSA wynosi poniżej 1,5 ng/ml.
Natomiast stężenie PSA powyżej 20 ng/ml zazwyczaj wymaga dalszych badań i konsultacji urologicznej.

Dla kogo przeznaczony jest test Stockholm3?

Wiek pacjenta

50–74 lata – mężczyźni bez obciążeń rodzinnych.
Od 45. roku życia – jeśli w rodzinie (ojciec, brat, syn) występował rak prostaty.
Od 40. roku życia – jeśli w rodzinie raka prostaty rozpoznano u kilku krewnych pierwszego stopnia.

Poziom PSA

PSA < 1,5 ng/ml – test nie jest zalecany (ryzyko bardzo niskie).
PSA 1,5–20 ng/ml – zalecane wykonanie testu Stockholm3.
PSA > 20 ng/ml – konieczna pilna konsultacja urologiczna i dalsza diagnostyka (np. rezonans magnetyczny, biopsja).

Kryteria kliniczne

Brak wcześniejszego rozpoznania raka prostaty.
Oczekiwana długość życia ≥ 10 lat (test zalecany tylko wtedy, gdy potencjalne leczenie przyniesie korzyść).
Brak przeciwwskazań do diagnostyki urologicznej (np. planowanej biopsji).